Skip to main content
Handen vasthouden

Afscheid nemen met jongeren en tieners

Kinderen in de middelbare schoolleeftijd zijn druk bezig met de ontwikkeling van hun identiteit. Een overlijden van een persoon met wie ze zich identificeren kan dan ook veel effect hebben.

Klantbeoordelingen

We waren eerder niet zo goed verzekerd als nu.

- Jolanda Bisschop, Amsterdam

bekijk alle reviews

Door Annefleur Visscher

Kinderen in de middelbare schoolleeftijd zijn druk bezig met de ontwikkeling van hun identiteit: Wie ben ik? Wat wil ik in mijn leven? Wat vind ik belangrijk? Hun wereld wordt groter dan het gezin. Ze experimenteren, hebben clubjes een vriendengroep zijn op pad en doen hun eigen ding. Een intense tijd waarin de focus ligt op ontwikkeling van het zelf. Wat ze voelen is soms verwarrend en het dan ook nog onder woorden brengen… Als er iemand in de nabije omgeving overlijdt maakt dat veel indruk, maar het is niet altijd makkelijk om dat te laten zien.

Waar een jong kind nog niet goed beseft dat de dood onomkeerbaar is, beseft een jongere zich dit wel. Het roept vragen op als: Waarom leven we? Waarom moet deze persoon overlijden? Wat doen we eigenlijk hier op aarde? Bij het regelen van een uitvaart merk ik dat jongeren net een beetje extra en andere aandacht nodig hebben. Van mij hieronder een paar tips.

Neem jongeren serieus

Jongeren willen graag serieus genomen worden. Ze vinden het fijn als volwaardig gesprekspartner betrokken te worden. Vertel eerlijk over wat er gebeurd is en wat de mogelijkheden met betrekking tot het afscheid zijn. Vraag hen met open vragen wat zij zouden willen, wat voor hen belangrijk is.

Vrienden/vriendinnen betrekken

Tieners hebben een eigen (belevings)wereld, ouders zijn niet meteen de eersten met wie ze hun gevoelens willen delen. Met vrienden en vriendinnen doen ze samen dingen waardoor ze het verlies even vergeten, voelen ze zich normaal, maar kunnen ze ook praten over wat ze meemaken. Wanneer en hoe ze dit doen, kiezen ze zelf. Het kan een idee zijn vrienden, in overleg met je kind, uit te nodigen bij het afscheid.

Zelf gekozen momenten om gevoelens te delen

Bij het voorbereiden van het afscheid lijkt het soms of ze meer interesse hebben in hun telefoon of een computerspel en lijkt het leven voor hen gewoon door te gaan. Dat wil niet zeggen dat ze niets bij het verlies voelen, kinderen rouwen vaak in “stukjes en beetjes” en gevoelens komen er op een eigen manier en eigen moment uit. Geef hiervoor de ruimte en blijf uitnodigen om te delen.

Hoe onderdeel van het afscheid?

Ookal lijken ze vaak met iets anders bezig, tijdens de gesprekken waarin de uitvaart vormgegeven wordt zitten ze misschien op de bank met hun telefoon, maar de ervaring leert dat ze vaak met een half oor meeluisteren en hun eigen tijd kiezen wanneer ze aanhaken in het gesprek bij het vormgeven van het afscheid. Ik merk dat het belangrijk is vanaf het begin ook hun mening te vragen zodat zij zich onderdeel voelen van het afscheid. En tijdens de dag van het afscheid? Vaak komen ze zelf met creatieve eigen ideeën. Mocht je ideeën aan willen dragen. Je kunt denken aan:

  • Het voorlezen van een (eigen geschreven) verhaal
  • Meehelpen dragen van de kist
  • Een lied zingen of een muziekstuk spelen
  • Een presentatie met foto’s en/of muziek maken
  • Helpen vormgeven van de rouwkaart
  • Een bloemstuk maken
Annefleur Visscher
tieners en jongeren helpen bij overlijden

Kinderen en uitvaart door Annefleur

Wie kan een overlijden het beste aan een kind vertellen?

Wie kan een kind de boodschap van een overlijden het beste vertellen?

Lees meer
Meer informatie

Een bijzonder aandenken voor je kind

Een bijzonder aandenken voor je kind (laten) maken met iets eigens van de overledene.

Lees meer
Meer informatie

Boekentips over rouw voor kinderen ouder dan 12 jaar

In deze column van Annefleur geeft ze 2 boekentips die kinderen ouder dan 12 jaar kunnen helpen met we verwerken van verdriet en

Lees meer
Meer informatie